Sưu tầm: Phạm Huỳnh Công
CÁC NHÀ VIẾT KỊCH HÀ NỘI
VỚI CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0
Nhà văn Giang Phong
Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4, mà chúng ta thường gọi là 4.0, trên thế giới đang diễn ra sôi nổi trên nhiều nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam chúng ta.
Chúng ta sẽ được nhận nhiều cơ hội thay đổi trong nền kinh tế của đất nước, bên cạnh đó, cũng có nhiều tiềm ẩn rủi ro khôn lường. Song, không vì thế mà chúng ta đứng ngoài cuộc cách mạng công nghiệp này được. Đảng và Nhà nước đã có Nghị quyết về vấn đề này. Chúng ta phải quyết tâm thực hiện để tiến tới một nước Việt Nam phát triển.
Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 là gì?
Tôi xin điểm lại các cuộc cách mạng công nghiệp từ trước đến nay:
- Cuộc cách mạng công nghiệp 1.0 (bắt đầu từ năm 1787), phát minh ra động cơ hơi nước, động cơ đốt trong được xuất phát từ nước Anh, đã chế tạo ra đầu máy xe lửa, cho đến nay vẫn còn đang thông dụng. Năng suất lao động tăng gấp 40 lần trong tất cả các lĩnh vực, xã hội phồn thịnh hơn trước nhiều lần.
- Cuộc cách mạng công nghiệp 2.0 (bắt đầu từ năm 1870) đã phát minh ra điện, động cơ điện trong sản xuất hàng loạt các dây truyền sản xuất được ứng dụng, năng suất lao động đạt hiệu quả mĩ mãn, đời sống văn minh hơn trước nhiều lần.
- Cuộc cách mạng 3.0 đã phát minh ra bản dẫn, điện tử, internet, máy tính, tự động hóa, thời đại mà chúng ta đang sống hiện nay.
- Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 mà hiện nay chúng ta phải tiếp thu, ứng dụng để phát triển, để có một chính phủ điện tử điều hành.
4.0 phát triển trên ba trụ cột chính đó là:
- Kỹ thuật số
- Công nghệ sinh học và vật lý, dẫn đến xóa nhòa các ranh giới vạn vật và kết nối các vạn vật với nhau.
Trọng tâm của ngành công nghiệp này, bao gồm sự đột phá công nghệ trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, như:
- Rô bốt.
- Internet vạn vật
- Xe tự lái
- Công nghệ in 3D
- Công nghệ nano
Những thứ đầu tiên của cách mạng 4.0 mà ta thường gặp đó là, đặt vé máy bay, đặt phòng khách sạn hay thanh toán trực tuyến. Công ty Airbok là công ty khách sạng lớn nhất thế giới, nhưng họ không có nổi lấy 1 phòng khách sạn nào cả. Họ thông tuyến, điều hành với các khách sạn trên các nước, giống như hiện nay ta thường hay đi xe Uber, hay Grap, đây cũng là một công ty lớn về xe chở khách, mặc dù họ không có 1 chiếc xe nào, mà họ vẫn điều hành ở các nước Malaisia, Singapore… Việt Nam chưa chấp nhận kiểu này, nhưng Grap vẫn đang hoạt động, xu hướng tất yếu phải chấp thuận, vì nó nằm trong sự phát triển của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0. Khoảng 10 năm nữa, có thể lúc đó chúng ta sẽ mặc quần áo kết nối internet, và điện thoại Smartphone sẽ trở thành vật bất ly thân. Và lúc đó, tất cả những dịch vụ không kết nối được với điện thoại, inetenet thì sẽ sớm bị loại bỏ.
Tôi xin mở ngoặc chỗ này, có người còn cho rằng có cuộc cách mạng 0.0, nghĩa là từ vượn người, tiến thành người, đó là lúc họ tìm ra lửa, không phải ăn sống như trước đây, mà có lửa, sẽ biến thức ăn thành chín, nướng, nấu.v.v… tính như thế là tính sự phát triển của loài người, nhưng ở đây ta tính là cuộc cách mạng công nghiệp, nên 0.0 không thể tính vào đây được.
Sơ qua như thế, để chúng ta hình dung ra các giai đoạn của các cuộc cách mạng công nghiệp 1.0 ® 2.0 ® 3.0 và hiện nay là 4.0.
Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, đối với các nhà viết kịch Hà Nội, sẽ tiếp nhận và phát triển như thế nào đây? Đối tượng của chúng ta vẫn là con người. Nhưng con người của thời đoạn 4.0 khác hẳn con người thời đoạn 3.0. Bây giờ họ là những kỹ sư, tiến sĩ, các nhà kinh doanh trong một thế giới phẳng, sự điều hành và hoạt động đều kết nối, thông tuyến. Ông giám đốc nhà hát của 4.0 khác hẳn ông giám đốc nhà hát thời đoạn 3.0. Khi nhà hát của thời 4.0 diễn, thì được nối với tất cả các nhà hát, nối với tất cả các tivi, khán giả không phải đến nhà hát, mà chỉ việc ngồi ở nhà mà mở thông tuyến ra xem. Các hội diễn sân khấu cũng thế, không cần phải tập trung về một nhà hát diễn trong 9, 10 ngày, mà ở đâu diễn ở đó, các giám khảo cũng không phải tập trung mà chỉ ngồi ở nhà xem, chấm, rồi các thành viên trao đổi trực tuyến với nhau. Lúc này không thể cầm phong bì mà mua giám khảo, để được huy chương. Giá trị vở diễn lúc này là giá trị thực.
Như thế các nhà viết kịch phải nắm được điều kiện, hoàn cảnh của các mẫu nhân vật của mình mà dựng cốt truyện, miêu tả tính cách. Lúc này, có nhiều rô bốt bán hàng, làm tạp vụ quan hệ giữa người và rô bốt thế nào, có nảy sinh mâu thuẫn gì, để tạo ra xung đột kịch. Nói lý thuyết thì dễ, nhưng đi vào thực tế, thì rất nan giải với những người cầm bút. Dù gian nan, nhưng những tác giả không bi quan, dù cách mạng công nghiệp 4.0, hay 5.0, hay 6.0 thì tất cả thực vận hành xã hội vẫn là con người. Đã là con người, thì vẫn có tình cha con, tình đồng chí, tình vợ chồng, bè bạn, cả tình ma chuột nữa, đúng vậy, vẫn có những con người cạnh bạn. Những tình yêu ấy không thay đổi, chỉ có khác là cách thức yêu đương, ứng xử có khác mà thôi. Vấn đề này làm được hay không là do tài năng của tác giả để phản ảnh xã hội phát triển của chúng ta. Nếu không làm được, các cây bút sẽ bị loại khỏi sàn diễn, vì sự phản ánh chẳng đâu vào đâu, không thiết thực với xã hội phát triển ngày hôm nay.
Cuộc cách mạng 4.0 đã tạo ra lớp người mới, không gian mới, đó là mảnh đất hấp dẫn với các nhà viết kịch, khó khăn và khó nhọc đấy, tôi tin chắc các nhà viết kịch Thủ đô sẽ vươn tới, đạt được thành quả rực rỡ, mẫu mực, làm người tiên phong đi trước cho các tác giả cả nước noi theo.
GP